artyści a b c d e f g h i j k l ł m n o p r s t u w z ż

press room

KOLEKCJA POLSKIEJ KSIĄŻKI ARTYSTYCZNEJ Z PRZEŁOMU XX i XXI WIEKU

Potrzeba zebrania kolekcji Polskiej Książki Artystycznej narasta od 1990 r. gdy równocześnie zaczął się rozkwit polskiej sztuki książki i nastąpił wzrost  zainteresowania nią ze strony publiczności w kraju i za granicą.  Brak kolekcji dla celów edukacyjnych i promocyjnych wielokrotnie był podnoszony.

Istniejące w Bibliotece Narodowej i innych naszych dużych bibliotekach „zbiory specjalne” z powodów finansowych nie są od wielu lat uzupełniane o książkowe prace artystów.  Ponadto dostępność zbiorów specjalnych w bibliotekach jest ograniczona pod wieloma względami co  uniemożliwia dotarcie do „nietypowych” książek jak również sam „odbiór” dzieła sztuki (gabloty).
Natomiast w zbiorach muzealnych  książka artystyczna jest na marginesie różnych sztuk  i czasami tylko jest eksponowana w ramach prezentacji całego dorobku niektórych artystów.  Dostępność książek artystycznych jest w związku z tym znikoma.  Zebranie kolekcji książek stworzonych przez różnych polskich artystów powstałych w ostatnich 20 latach jest niezbędne dla rozwoju tej sztuki, dla promocji naszej kultury w kraju i na świecie oraz zachowania jej dziedzictwa dla potomnych.

Nasze doświadczenia w zakresie animowania polskiej sztuki książki w drodze organizowanych od 1994 r. konkursów i kilkudziesięciu wystaw Polskiej Sztuki Książki  w kraju i za granicą (vide : katalog i www.bookart.pl) wskazują na:

  1. oryginalność, kreatywność i wysoki poziom polskiej sztuki książki
  2. istotny wzrost zainteresowania artystów tą dziedziną sztuki,
  3. odkrycie sztuki książki przez polską publiczność – dotąd nieznanej
  4. przekonanie  bibliotek do sensu ekspozycji sztuki książki
  5. włączenie polskiej sztuki książki do obiegu międzynarodowego
  6. zainteresowanie możliwościami promocji kraju za pośrednictwem polskiej sztuki książki.

Przypadające na przełom wieków rewolucyjne zmiany w technice komunikacji sprawiły, że ten czas stał się wyjątkowo ważny dla historii książki. Jest to okres, w którym książka z jednej strony ewoluuje w stronę form elektronicznych, z drugiej staje się szybko domeną sztuki.  Stąd sens zamknięcia kolekcji w tych ramach czasowych, ponieważ będzie w przyszłości świadectwem przełomu w historii kultury i techniki.     

Stworzenie kolekcji polskiej sztuki książki ma sens również na tle znanych kolekcji zgromadzonych w wielu innych krajach, które wędrują i z którymi może być porównywana i wymieniana (np. francuska, izraelska, irlandzka, litewska, etc). W związku z naszym głębokim przeświadczeniem, że Kolekcja Polskiej Książki Artystycznej z przełomu XX i XXI wieku powinna być „ żywą kolekcją” wyłonioną i oglądaną przez szeroką publiczność w kraju i za granicą zamierzamy ją stworzyć w 3 etapach:

Etap I – 2008 r.
Dzięki plonom konkursów i wielu wystaw w kraju i za granicą Polskiej Sztuki Książki, których kuratorem i organizatorem była Alicja Słowikowska z ramienia ZPAP Okręgu Warszawskiego istnieje już „trzon” tej kolekcji. Stanowi go około 50 ksiąźek, które od wiosny 2008 r. były eksponowane w Bibliotece Narodowej w Warszawie i innych miastach. Wystawa ta budzi wielkie zainteresowanie i zgłaszane są chęci przyjęcia jej przez biblioteki i galerie.   Planowane w tym roku (przez A. Słowikowską i Muzeum Ksiązki Artystycznej) ogłoszenie konkursu pt. KORESPONDENCJA byłoby kolejnym i ostatnim naborem prac do w/w kolekcji.

II ETAP - 2009
W porozumieniu z Biblioteką Narodową w Warszawie oraz bibliotekami publicznymi i uniwersyteckimi  w  największych polskich miastach ,  zamierzamy zaprezentować 6 kolejnych wystaw złożonych z prac artystów pochodzących  ze wszystkich regionów Polski.  Artyści sami dokonają wyboru trzech swoich najlepszych prac z przełomu wieków. Premiera każdej wystawy mieć będzie miejsce w Bibliotece Narodowej. Każda wystawa trwać będzie miesiąc. Po prezentacji w Bibliotece Narodowej wystawy wyruszą w objazd do kolejnych bibliotek wg z góry ustalonego harmonogramu.
Wyłanianie książek artystycznych, które wejdą do Kolekcji Polskiej Sztuki Książki z XX/XXI wieku odbywać się będzie w drodze plebiscytu publiczności,
przeprowadzanego podczas trwania ekspozycji.  

III ETAP - 2010

Wyniki plebiscytu pozwolą rozwinąć dotychczasową listę prac nagrodzonych w konkursach Polskiej Sztuki Książki. Zakładamy, że w ten sposób ustalone zostanie około 90 % zasobów kolekcji.  Pozostałe 10 %  wskażą jurorzy Kolekcji uzupełniając listę o wybitne prace artystów już nie żyjących, bądź pominiętych w wystawach regionalnych z różnych powodów. Ze skompletowanej w 100% listy będą dokonywane sukcesywnie zakupy książek do Kolekcji.  Obecny „trzon” kolekcji pozostaje własnością artystów.  Zakupy sfinansowane zostaną z dotacji budżetowych przyznawanych w oparciu o programy operacyjne jak też umów sponsoringowych i darowizn.  Gospodarowanie tymi funduszami podporządkowane będzie warunkom umów oraz wskazaniom Jury kolekcji.

WYSTAWY KOLEKCJI W KRAJU I ZA GRANICĄ

Zakładamy, że kolekcja będzie  profesjonalna oraz wędrowna.
Przez profesjonalność  rozumiemy między innymi – jej właściwe przygotowanie do transportu, ekspozycji w różnych przestrzeniach, dostępności kulturowej, etc.
Przy założeniu, że kolekcja jest „wędrowna” potrzebne są solidne, dopasowane do różnych wymiarów i form książki artystycznej opakowania – najlepiej indywidualne, dobrze opisane, w których bezpiecznie może podróżować.

Niezbędne jest wyposażenie kolekcji w „system odbioru”, który umożliwia zapoznanie się z całym dziełem artysty – nie tylko z okładką czy jedną rozkładówką.  Bardzo istotne są informacje towarzyszące każdemu obiektowi na wystawie, które „płyną” z systemu „tele-audio”. Wyposażenie w nowoczesny sprzęt techniczny jest warunkiem sine qua non profesjonalnej kolekcji książki artystycznej, która z natury wymaga objaśnień wielu kwestii.
O profesjonalizmie kolekcji świadczyć będzie też jej oprawa promocyjna: katalog, plakat, akcydensy oraz strona www i linki.  

Przewidywanymi miejscami ekspozycji kolekcji są głównie duże biblioteki w kraju i za granicą.  Duże zainteresowanie wykazują szczególnie nowe obiekty biblioteczne, które posiadają specjalną przestrzeń wystawienniczą – zaprojektowaną z myślą o nowych funkcjach bibliotek i ich roli centrów kulturowych (w przeciwieństwie do magazynowych).  W ostatnich latach powstało sporo takich obiektów na świecie  i zabiegają one o wystawy książek artystycznych.  Warto zauważyć, że kolekcja może być wykorzystana dla promocji polskiej kultury za granicą przez MSZ – takie potrzeby szczególnie występują z okazji – dni kultury polskiej w poszczególnych krajach, polskich bądź europejskich świąt na różnych kontynentach, etc.  Wystawa kolekcji książek artystycznych z wielu racji jest bardzo atrakcyjnym wydarzeniem.

Muzeum Książki Artystycznej udostępni kolekcji stałe miejsce pobytu (okresy między wystawami ) - podejmie się roli dyspozytora i ekspedytora kolekcji, będzie też odpowiedzialne za jej zachowanie dla przyszłych pokoleń.

Jadwiga Tryzno  
Muzeum Książki Artystycznej

Strona główna

KOLEKCJA

Aktualności

Wystawy

Plebiscyt

Opinie

Press Room

Kontakt

Polish Bookart for Children